Zatrzymanie osoby przez Policję

Jaki jest podstawowy problem z zatrzymaniem przez Policję? Taki, że osoba zatrzymana przynajmniej przez jakiś czas jest zdana tylko na siebie. To, jak długo taki stan trwa zależy wyłącznie od wiedzy i zimnej krwi tej osoby – a względnie osób jej najbliższych. Jeśli nie nosisz w głowie numeru telefonu do zaufanego adwokata, w razie zatrzymania Twoja cała nadzieja w osobach, które o zatrzymaniu będą wiedzieć. Ich rolą jest bowiem przede wszystkim powzięcie od zatrzymującego informacji, dokąd zatrzymany ma być przewieziony.

Zatrzymany ma prawo do kontaktu z adwokatem

Jeżeli wiadomo już, gdzie, z upoważnieniem do obrony udzielonym przez członka rodziny, przyjaciela osoby zatrzymanej lub jakąkolwiek inna osobę, adwokat może udać się z prawną pomocą. Każda osoba zatrzymana ma bowiem prawo do kontaktu z adwokatem – telefonicznie lub w rozmowie bezpośredniej. Niestety zgodnie z prawem organ, który dokonuje zatrzymania, może być obecny przy takiej rozmowie. Przepisy dopuszczają taką możliwość tylko, jeśli zachodzi wyjątkowy, uzasadniony szczególnymi okolicznościami wypadek. W praktyce jednak stwierdzenie, czy taki przypadek faktycznie zachodzi nie podaje się żadnej kontroli ze strony osoby zatrzymanej.

Prawa osoby zatrzymanej

Rozmowa z adwokatem ma o tyle znaczenie, że pozwala osobie zatrzymanej na zrozumienie jej sytuacji procesowej i możliwego rozwoju wydarzeń. Zatrzymany jest oczywiście pouczany przez organ o swoich prawach, tj. prawie do:

  • skorzystania z pomocy adwokata lub radcy prawnego,
  • żądania poinformowania o zatrzymaniu innych osób,
  • składania oświadczeń lub odmowy ich złożenia,
  • skorzystania z bezpłatnej pomocy tłumacza,
  • otrzymania odpisu protokołu zatrzymania (w którym odnotowane są przyczyny zatrzymania, kwalifikacja prawna i okoliczności faktyczne uzasadniające zastosowanie zatrzymania, ewentualne oświadczenia zatrzymanego, również te o jego stanie zdrowia).

Ww. pouczenia, mające formę formułek, nie zawsze są jednak dla zdenerwowanej i zaskoczonej sytuacją zatrzymania osoby zrozumiałe. Rozmowa z adwokatem pozwala rozjaśnić sprawę. Adwokat ma też realną możliwość powzięcia informacji, co do aktualnego stanu zdrowia zatrzymanego, w tym zgłaszanych przez niego dolegliwości. W związku z tym adwokat może podjąć działań zmierzające do zapewnienia zatrzymanemu odpowiedniej pomocy medycznej.

Zażalenie na zatrzymanie

Okres zatrzymania nie może trwać dłużej niż 48 godzin. Najpóźniej po tym czasie zatrzymany musi zostać zwolniony lub przekazany do dyspozycji sądu na nie dłużej niż 24 godziny z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania. Niezależnie od rozwoju wydarzeń zatrzymanemu przysługuje prawo złożenia do sądu zażalenia na zatrzymanie w celu zbadania zasadności i legalności oraz prawidłowości zatrzymania. Zażalenie na zatrzymanie należy złożyć w terminie 7 dni od dnia zatrzymania.